Castricum

Nederland · Noord-Holland

Castricum

Wind. Zand. De zee ruist al voor je haar ziet.

Atle Winther, Pexels

vanaf station

9 min

landschap

duinen

meest te zien

mei

Stap de trein uit, zo het duin in

Vanaf het perron steek je eerst een stuk open veld over. Dan begint het duin: eerst bos, dat overgaat in open duin met grijze en witte duinen en duindoorn ertussen, en dat duin loopt door tot het strand. Het is oud waterwingebied, dus tussen de duinen ligt water waar je het niet verwacht.

Hoogtepunten

Sinds 2018 grazen Schotse hooglanders het duin bij Castricum. Ze houden het open, eten grassen, jonge wilgen en duindoorn, en geven zo ruimte aan zeldzame duinplanten.

  • Vennen vol roepende kikkers in de natte duinvalleien
  • Overal konijnen tussen de duinen
  • Krooneiken van 150 jaar in bosreservaat Roodaam, waar sinds 1989 niets meer beheerd wordt
  • Aalscholvers bij de kijkhut aan het duinmeertje en in de bomen richting Bakkum

Soorten

8119 soorten gezien

Soorten per groep

insecten
3724
schimmels
1735
planten
1568
vogels
371
spinnen
339
slakken
101
zoogdieren
47
amfibieën
7
reptielen
3
overige
224

De verhouding tussen groepen leunt deels op wie waarnemingen doorgeeft, dus een indicatie, geen volledige telling.

Beste kans op

  • IJsvogel (Alcedo atthis)hele jaar
  • Rugstreeppad (Epidalea calamita)mrt–sep
  • Egel (Erinaceus europaeus)apr–dec

De maanden waarin je deze soorten het best kunt zien. Bron: GBIF

Landschap

12 habitattypen

Het Noordhollands Duinreservaat telt 12 beschermde habitattypen.

Grijze duinen
1298 ha
Duinbossen
1280 ha
Duindoornstruwelen
373 ha
Witte duinen
230 ha
Vochtige duinvalleien
106 ha
Duinheiden met kraaihei
80 ha
Kruipwilgstruwelen
15 ha
Embryonale duinen
15 ha
Duinheiden met struikhei
2 ha
Blauwgraslanden
1 ha
Galigaanmoerassen
<1 ha
Ruigten en zomen
<1 ha

Bron: EEA Natura2000, habitatnamen via natura2000.nl

Flora

Kalkrijk duin, rijk aan soorten

Castricum ligt op kalkrijk duin, en dat maakt het bijzonder soortenrijk. Op de droge hellingen groeien duinviooltje en grote tijm. Het struweel van duindoorn, meidoorn en vlier geeft beschutting aan de broedvogels.

Duindoorn hoort bij de kalkrijke duingrond hier. De struik verdraagt zout, wind en stuivend zand.

DuindoornCona Konstan, Pexels
Duindoorn, Hippophae rhamnoides

Fauna

Van hooglander tot konijn, het duin begraasd

Het duin leeft. Konijnen houden de grasvelden kort, en in het struweel is het volop leven. Sinds 2018 grazen de kuddes vrij door het gebied, zonder afgesloten compartimenten: Schotse hooglanders, exmoorpony's en konikpaarden houden het duin open. Waar je ze tegenkomt verschilt per dag.

Schotse hooglanderAtie van Hoorn, Pexels
Schotse hooglander, Bos taurus

Waarnemingen

Soorten door het jaar heen

Mei is de piek: dan zijn de meeste soorten actief, en in de vroege ochtend is het duin op zijn luidst.

jan
feb
mrt
apr
mei
jun
jul
aug
sep
okt
nov
dec

Bron: GBIF, waarnemingen per maand.

Wanneer wat te zien is

insecten
jul
schimmels
okt
planten
jul
vogels
apr
spinnen
okt
slakken
mei

Het duin kent drie seizoenen. In het voorjaar lopen de kalveren mee met de hooglanders. In juli staat alles in bloei en zoemt het over de open hellingen. En in oktober komt het duin nog een keer tot leven, van onderaf: paddenstoelen, en spinnenwebben in de ochtenddauw.

Wandelingen

Drie routes vanaf het station

Van een licht bosrondje tot de lange tocht naar zee.

Roodaam: het bos achter het station

4 km · Bos · Heel het jaar · makkelijk

Vlak achter het station begint het bos. Een lus door krooneiken van meer dan 150 jaar oud, langs een duinmeertje met kijkhut. Dit is bosreservaat: sinds 1989 wordt hier niets meer beheerd, omgevallen bomen blijven liggen. Nederland telt zo'n zestig van deze reservaten, vier daarvan in Noord-Holland. Op een enkele zomereik kunnen honderden insectensoorten leven, en die voeden weer de bosvogels. Volg de gele pijlen vanaf duiningang Zanderij.

Hoep Zuid: door duin en infiltratiegebied

12 km · Duin en strand · April – oktober · gemiddeld

Door het bos naar het strand, terug langs het infiltratiegebied waar IJsselmeerwater de duinen in zakt. Onderweg het bezoekerscentrum De Hoep van PWN. Duinmeren, rietland vol vogels, en een kijkhut waar je de ijsvogel kunt zien.

NS-wandeling naar Egmond aan Zee

15 km · Duin, bos en zee · Heel het jaar · zwaar

De officiele NS-route van station naar zee. Vijftien kilometer door duin, bos en open vlakte naar het strand van Egmond. Een schaapskudde en veel broedvogels onderweg. Terug kun je een andere route door de duinen kiezen, paden genoeg, of de bus nemen naar station Alkmaar.

De meeste duinpaden zijn onverhard en daardoor minder geschikt voor kinderwagen of rolstoel.

Vanaf het perron

Het struweel begint vrijwel meteen, in het voorjaar met zingende nachtegalen. Het duin kijkt naar het westen: de zon zakt voor je weg in zee, het laatste uur geeft het mooiste licht.

Plan je reis

Neem de achteruitgang van het station richting duiningang Zanderij. Onderweg, in het open veld, passeer je de kaartautomaat voor de duinkaart. Binnen tien minuten sta je bij de ingang.

OV-fiets bij het station (zelfservice, met OV-chipkaart)

Met het OV naar station Castricum

Voor treinpassen door heel Europa: Interrail.

De duiningang Zanderij ligt op ongeveer 7 minuten lopen van het station.

Veelgestelde vragen

Kan ik het Noordhollands Duinreservaat bereiken zonder auto?

Ja. Vanaf station Castricum loop je in ongeveer 9 minuten naar de rand van het duinreservaat, de ingang ligt binnen een kilometer van het perron. De route is geverifieerd als echte wandeltijd, niet hemelsbreed.

Heb ik een toegangskaart nodig voor het duin?

Ja, voor het Noordhollands Duinreservaat is een duinkaart nodig. Onderweg van het station naar duiningang Zanderij passeer je een automaat (alleen pinnen). Vooraf online kopen bij PWN kan ook.

Is er een OV-fiets op station Castricum?

Ja, station Castricum heeft OV-fietsen. Daarmee vergroot je je bereik in het duingebied, al is de natuur ook lopend binnen een kwartier bereikbaar.

Wat is de beste maand voor een bezoek?

Mei. Dan piekt het aantal waarnemingen in het gebied, met de meeste soorten actief en zichtbaar.

Welke dieren kan ik er zien?

Ruim achtduizend soorten zijn hier geregistreerd. Insecten en planten vormen het grootste deel, daarnaast zijn honderden vogelsoorten en tientallen zoogdieren gezien. De grote grazers lopen vrij door het duin, waar je ze tegenkomt verschilt per dag.

Regels en respect

  • Honden zijn welkom, maar altijd kort aangelijnd.
  • Blijf op de paden.
  • Houd minstens 25 meter afstand van de hooglanders, zeker als er kalveren bij lopen.
Zelf iets gezien? Deel je waarneming op iNaturalist.

Zo bouw je je eigen lijst van bestemmingen op.